Heterogeniteit als realiteit

,

ImplementAll wint posterpresentatie op ISRII 2017

Christiaan Vis won op ISRII 2017 in Berlijn de prijs voor de beste posterpresentatie. Onderwerp: Evidence-based Tailored Implementation Strategies for eMental Health (ImpleMentAll). Belangrijker dan de poster is het project erachter (download hier de poster-pdf).

Heel mooi, zo’n prijs, vindt Christiaan, maar hij brengt liever het onderzoek zelf nog eens onder de aandacht. ‘Het is een omvangrijk project, ik vind het altijd gek dat je zoiets groots dan op een A0-poster kunt samenvatten. Het spel, het zo goed mogelijk presenteren, vond ik wel leuk, maar het belangrijkste is natuurlijk dat implementatie misschien mede hierdoor weer volop in de aandacht kwam te staan. Door de hele conferentie heen was het probleem van implementatie een rode lijn, bijvoorbeeld in de discussies rondom de resultaten van E-COMPARED en MasteRMind. Ook in andere conferenties, zoals de EU Public Health Conference in Stockholm, was veel aandacht voor implementatie en opschaling van evidence-based interventies. De reacties op ImpleMentAll zijn enthousiast. Eind november heb ik opnieuw een posterpresentatie gegeven, dit keer dichterbij in het Amsterdam Public Health research institute. Die erkenning voor ons werk is natuurlijk heel stimulerend.’

Barrières als startpunt
ImplementAll onderzoekt de implementatie van eMental health en hopelijk uiteindelijk ook andere vormen van eHealth. Wat is de aanpak?
‘In onze methode nemen we de barrières voor implementatie en de context als startpunt. We identificeren de implementatieproblemen binnen een bepaalde zorgcontext. Vervolgens koppelen we hieraan activiteiten waarvan je op basis van bestaand onderzoek weet dat ze zouden kunnen werken bij het wegnemen van bepaalde blokkades. Deze strategieën worden aangepast aan de lokale omstandigheden; we voeren die uit en meten de resultaten. Dat is een heel systematisch proces, waarbij we evidence-based methodes gebruiken. Op dit moment zijn we hard aan het werk om deze aanpak in een toolkit om te zetten, de ‘Integrated Theory-based Framework for Intervention Tailoring Strategies’, in het kort: ItFits-toolkit. Deze tailoring interventie is goed vergelijkbaar met een zelfhulp iCBT interventie. We ontwikkelen de toolkit op basis van theoretische kennis, strategieën, barrières en project management tools, waarna we ze afstemmen op de klinische praktijk.’

Kers op de taart
ItFits-toolkit: dat klinkt bijzonder goed, maar hoe krijgt de ontwikkeling van die tookit gestalte?
‘In april start een trial met de toolkit op twaalf lokaties in Europa en in Australië. In Europa werken we samen met grote klinieken in onder andere Nederland, Italië, Spanje, Kosovo, Albanië, Denemarken en Duitsland. Australië doet ook mee en is een soort kers op de taart, voor ons heel interessant omdat het gezondheidszorgssysteem daar behoorlijk eenduidig is en eMental health in een vergevorderd stadium deel uitmaakt van routine care. In de trial brengen we eerst de implementatie in kaart zoals die op de betreffende lokaties altijd wordt uitgevoerd. Vervolgens introduceren we op enig moment de ItFits-toolkit, waarna we onderzoeken of er veranderingen zijn in de mate van implementatie van iCBT. We hopen dan natuurlijk een toename te zien in de klinische toepassingen van de klinische iCBT-interventies voor depressie en angststoornissen.’

Appels en peren
De verschillen tussen de deelnemende landen kunnen groot zijn. Christiaan noemt in één adem Kosovo, Albanië en Frankrijk. ‘Die drie landen zijn in zekere zin vergelijkbaar. Je zou het misschien niet denken, maar de regio’s uit deze landen die bij ImpleMentAll betrokken zijn, beginnen zo goed als bij nul wat betreft cognitieve gedragstherapie. Dat levert dus ook een andere implementatiedynamiek op dan bijvoorbeeld in Nederland of in Denemarken waar CBT en iCBT in veel gevallen als normaal worden gezien.
Het is een beetje appels met peren vergelijken, maar die heterogeniteit is realiteit. Vandaar dat we ook het concept van tailoring introduceren, waarbij je rekening houdt met lokale omstandigheden en dynamiek. Ik verwacht dat in de landen verschillende implementatiestrategieën worden uitgevoerd, maar dat het proces van het ontwikkelen van de implementatie (‘normalisation process theory’) gelijk is. Daarom is het toch een goed idee om het zo grootschalig aan te pakken. We gaan kijken waar we op uit komen.’

9 februari 2018: symposium
Begin 2018, van 4-9 februari is de Week van de Implementatie. Dit is een landelijk initiatief, dat wetenschappers, klinische organisaties en intermediairs wil bereiken. VU, Vumc en Trimbos Instituut organiseren in dit kader op vrijdag 9 februari het symposium Improving implementation practice, bedoeld voor alle betrokken disciplines. Op dit symposium staat de implementatie van medische toepassingen centraal – tegenwoordig in alle medische disciplines een actueel vraagstuk. Dit jaar heeft het symposium een methodologische insteek. Meer informatie…